Istraživači su otkrili soj bakterija star 5.000 godina u dubokom ledu pećine u Rumuniji koji je otporan na deset savremenih antibiotika. Naučnici kažu da bi otkriće moglo doprinijeti razumijevanju širenja antimikrobne rezistencije, kao i razvoju novih vrsta terapija.
U pitanju je jedna od najvećih rumunskih i evropskih ledenih pećina – Skarišoari, gdje su naučnici otkrili soj bakterije Psychrobacter SC65A.3, otporan na moderne antibiotike, ispod sloja leda starog 5.000 godina. Odavno je poznato da bakterije mogu da prežive hiljadama godina u ekstremnim uslovima – ispod drevnih slojeva leda, u permafrostu, pod morima ili u glacijalnim jezerima, piše BBC.
Ledeni blok pećine ima zapreminu od 100.000 kubnih metara i star je približno 13.000 godina, što ga čini najvećim i najstarijim podzemnim ledenim blokom.
Soj otporan na deset modernih antibiotika
Rumunski naučnici su otkrili da je soj SC65A.3 bakterije Psychrobacter, koji se prilagodio veoma hladnim uslovima, otporan na čak deset modernih antibiotika iz osam različitih klasa.
“Bakterijski soj Psychrobacter SC65A.3 izolovan iz ledene pećine Skarišoare, uprkos svom drevnom porijeklu, pokazao je otpornost na nekoliko savremenih antibiotika i nosi više od stotinu gena otpornosti”, rekla je dr Kristina Purkarea, autorka studije i naučnica na Institutu za biologiju Rumunske akademije u Bukureštu.
“Deset antibiotika na koje je pronađena otpornost danas se široko koriste u oralnim i injekcionim terapijama za liječenje teških bakterijskih infekcija, uključujući tuberkulozu, kolitis i infekcije urinarnog trakta”, rekla je Purkarea.
PROČITAJTE JOŠ Popularni magazin proglasio Stari most najljepšim mostom na svijetu
Naučnici su upozorili da bi topljenje leda usljed klimatskih promjena moglo da oslobodi drevne mikroorganizme, zajedno sa njihovim genima otpornosti, koji bi se zatim mogli prenijeti na savremene bakterije i dodatno zakomplikovati borbu protiv infekcija.
Ali Purkarea kaže da “ovi mikroorganizmi takođe proizvode jedinstvene enzime i antimikrobna jedinjenja koja bi mogla da posluže kao osnova za razvoj novih antibiotika, industrijskih enzima i drugih biotehnoloških inovacija”.
Rezultati, objavljeni u časopisu Frontiers in Microbiology, otkrivaju da je, s obzirom na to da je dvadeset posto Zemljine površine prekriveno zaleđenim staništima i da veliki dio biosfere karakterišu niske temperature, razumijevanje mikroba prilagođenih hladnoći sve važnije usred ubrzanih klimatskih promjena, izvještava Popular Science.
Drevne bakterije važne za razvoj nauke i medicine
Genom Psychrobacter SC65A.3 ima skoro 600 gena sa nepoznatim funkcijama, a oni bi mogli da sadrže tragove koji bi se mogli koristiti za liječenje drugih bolesti. Isti genom takođe ima 11 gena koji bi mogli da zaustave rast drugih bakterija, gljivica i virusa ili da ih unište, otkrili su naučnici.
“Ove drevne bakterije su od velikog značaja za nauku i medicinu, ali je istovremeno važno pažljivo rukovati njima u laboratoriji i preduzeti sve mjere bezbjednosti kako bi se minimizirao rizik od njihovog nekontrolisanog širenja”, naglasio je dr Purkarea.
“Studije mikroba iz milenijumskih ledenih naslaga, kao što je Psychrobacter SC65A.3, ukazuju na to da se otpornost na antibiotike prirodno razvila u okruženju mnogo prije nego što su korišteni moderni antibiotici”, rekla je ona. Podsjetila je da se otpornošću na bakterije povećava mogućnost da antibiotici koje trenutno imamo možda neće uspjeti da izliječe mnoge infekcije ili da će postati zastarjeli u budućnosti.
Metode istraživanja i značaj otkrića
Da bi došli do ovog soja, naučnici su izbušili rupu duboku 25 metara u ledu i transportovali fragmente u laboratoriju u sterilnim kesama. Tamo su analizirali DNK bakterija u fragmentima leda kako bi utvrdili kako su uspjele da prežive u tako hladnim uslovima.
U laboratoriji su izolovali različite bakterijske sojeve i sekvencirali njihove genome. Sekvenciranje može utvrditi koji geni omogućavaju soju da preživi na niskim temperaturama, a koji ukazuju na antimikrobnu otpornost i aktivnost. Zatim su testirali otpornost soja SC65A na 28 antibiotika iz deset klasa. Mnogi od njih se obično koriste za liječenje bakterijskih infekcija, uključujući antibiotike sa genima otpornosti ili mutacijama koje im pomažu da se odupru antibioticima. Na ovaj način su mogli da utvrde da li se predviđeni mehanizmi prevode u mjerljivu otpornost.
Prema Svjetskoj zdravstvenoj organizaciji (SZO), antimikrobna otpornost je jedan od vodećih globalnih zdravstvenih problema i procjenjuje se da je odgovorna za milione smrtnih slučajeva širom svijeta svake godine.
