Odbor za vanjske poslove Evropskog parlamenta usvojio je izvještaj kojim se ponovo potvrđuje snažna podrška kandidaturi BiH za članstvo u EU, naglašavajući proces zasnovan na zaslugama, u skladu s kopenhaškim kriterijima i utemeljen na jedinstvu, suverenitetu, teritorijalnom integritetu zemlje i jednakosti svih građana, saopćeno je danas iz Evropskog parlamenta.
Poziv na ubrzane reforme za pristupanje EU
Pozdravljajući odluku Evropskog vijeća o otvaranju pregovora o pristupanju s BiH u kontekstu promijenjenog geopolitičkog pejzaža nakon sveobuhvatne ruske invazije na Ukrajinu, odbor je prepoznao ključne reforme, ali je izrazio zabrinutost zbog zastoja u napretku i slabe implementacije.
Izvještaj poziva političke lidere BiH da preduzmu sve relevantne korake iz preporuka Evropske komisije od 12. oktobra 2022. kako bi Vijeće moglo usvojiti okvir za pregovore, čime bi se otvorio put ka formalnim pregovorima o pristupanju.
Također se poziva na provođenje potrebnih ustavnih i izbornih reformi te na jačanje demokratskih institucija, vladavine prava i borbu protiv korupcije i organiziranog kriminala.
Osuda secesionističkih postupaka i retorike
Odbor najoštrije osuđuje podjeljivu retoriku i secesionističke politike, posebno one koje promovišu Milorad Dodik i rukovodstvo Republike Srpske, upozoravajući da ti postupci podrivaju ustavni poredak BiH i njene izglede za članstvo u EU.
Odbor poziva države članice EU, Evropsku službu za vanjsko djelovanje (EEAS) i Komisiju da preduzmu odlučne mjere, uključujući ciljane sankcije, kako bi suzbile destabilizirajuće snage koje prijete stabilnosti zemlje i evropskoj sigurnosti.
Izvještaj izražava ozbiljnu zabrinutost zbog malignih stranih uticaja i dezinformacionih kampanja Rusije i Kine, posebno u Republici Srpskoj, pozivajući vlasti BiH da unaprijede koordinaciju i usklađenost sa politikama EU. Također se poziva na formiranje snažnog pregovaračkog tima koji će efikasno predstavljati BiH u predstojećim pregovorima o pristupanju.
Osim toga, izvještaj naglašava hitnu potrebu za napretkom u reformi pravosuđa, jačanju mjera protiv korupcije i finalizaciji nacionalne reformske agende kako bi se otključala značajna finansijska podrška EU kroz Plan rasta za Zapadni Balkan i Instrument za reformu i rast.
Ka održivom ustavnom okviru
Odbor naglašava ključnu važnost inkluzivnih i transparentnih reformi koje će transformisati Dejtonski mirovni sporazum u održiv ustavni okvir koji osigurava odgovorno upravljanje, prevazilazi etničke podjele i omogućava dugoročni napredak ka članstvu u EU.
Izvještaj je usvojen sa 56 glasova za, 13 protiv i 5 suzdržanih.
Kolar: Ukrajina i BiH najizazovnije situacije u Evropi
– Bosna i Hercegovina se, odmah nakon Ukrajine, nalazi u jednoj od najkompleksnijih i najizazovnijih situacija u Evropi. Neophodno je da identifikujemo i provedemo mehanizme za podršku zemlji u njenoj punoj integraciji u zapadne institucije, jer Bosna i Hercegovina nesumnjivo pripada Evropskoj uniji. Da bismo efikasno suzbili ruski uticaj, olakšavanje pristupanja BiH mora biti prioritet. Iako se izvještaj koji smo danas razmatrali fokusira na 2023. i 2024. godinu, jasno je da Rusija i dalje aktivno nastoji spriječiti približavanje zemlje EU. Stoga BiH mora imati uvjerenje da EU ima mnogo toga da ponudi, rekao je Izvjestilac Ondrej Kolar (EPP, Češka).
Izvještaj će sada biti proslijeđen na glasanje u Evropskom parlamentu tokom jedne od narednih plenarnih sjednica.
