Vremenska prognoza Stanje na putevima Kursna lista

izvještaj Ekonomske slobode svijeta

Svijet je ekonomski slobodniji, ali BiH ne mrda s mjesta

eu

Bosna i Hercegovina je i prošle godine bila na istoj poziciji, međutim tada je dijelila istu sa Liberijom

Danas je objavljen izvještaj Ekonomske slobode svijeta. Hong Kong i Singapur i ove godine drže vodeće mjesto po pitanju ekonomskih sloboda. Među vodećih deset zemalja, tu su Novi Zeland, Švicarska, Sjedinjene Američke Države, Irska, Velika Britanija, Kanada, Australija i Mauritanija. Najgore ocjenjene zemlje su: Irak, Republika Kongo, Egipat, Sirija, Demokratska republika Kongo, Angola, Alžir, Sudan, Libija i na kraju Venecuela. Neke od despotskih zemalja poput Sjeverne Koreje i Kube, nisu predmetom izvještaja, shodno nedostatku podataka.

Bosna i Hercegovina, zajedno sa Marokom dijeli 92. mjesto, od ukupno 162 zemlje i teritorije svijeta koje su obuhvaćene ovogodišnjim izvještajem Ekonomske slobode svijeta, a koji je objavljen od strane kanadskog Fraser instituta. Bosna i Hercegovina je i prošle godine bila na istoj poziciji, međutim tada je dijelila istu sa Liberijom.

“Bosna i Hercegovina ne uspijeva implementirati reforme koje će garantirati više ekonomskih sloboda njenim građanima. Dok su Hvatska i Srbija unaprijedile vlastite ekonomske slobode u odnosu na 2010. godinu, stanje u Bosni i Hercegovini ostaje nepromjenjeno. Osnovni nedostaci po pitanju ekonomskih sloboda, odnose se na vladavinu prava, što je ujedno i uobičajni problem za ostale, bivše centralno-planske ekonomije regiona. Međutim, Bosna i Hercegovina u ovoj oblasti ima najgore ocjene u odnosu na ostale zemlje bivše Jugoslavije. Shodno navedenom, javljaju se negativni uticaji na ekonomski rast, direktne strane investicije i stopu nezaposlenosti”, objašnjava Tanja Porčnik, viša saradnica Fraser Instituta.

Bosna i Hercegovina ima sljedeće ocjene u ključnim komponentama ekonomskih sloboda:

Veličina države: 5.63 (u odnosu na 5.73 od prošle godine)
Pravni sistem i vlasnička prava: 4.19 (u odnosu na 4.13)
Pristup čvrstoj valuti: 8.31 (u odnosu na 8.32)
Sloboda međunarodne trgovine: 7.84 (u odnosu na 7.78)
Regulacija kredita, rada i biznisa: 7.50 (u odnosu na 7.41)

“Bosna i Hercegovina najgore ocjene ostvaruje u oblasti vladavine prava, veličine države i regulacija. Upravo su navedene oblast bile fokusom, sada vidimo, neuspješne Reformske agende. Zbog toga bilo kakvi budući reformski napori moraju imati fokus na navedene oblasti, ali sa većom stopom realizacije konkretnih mjera za unaprijeđenje stanja. U tom kontekstu, moram navesti da udruženje “Multi” dovodi stručnjake iz Fraser Instituta, a kako bi 28-og novembra ove godine u Sarajevu razgovarali sa političkim zvaničnicima i predstavnicima ekonomske struke. Cilj nam je da barem za par mjesta pobljšamo poziciju naše zemlje u okviru ovog izvještaja”, navodi Admir Čavalić, direktor udruženja Multi iz Tuzle.

Shodno rezultatima istraživanja koja su objavljena u nekim od vodećih naučnih časopisa svijeta, ljudi koji žive u zemljama sa većim stepenom ekonomskih sloboda, uživaju u većem prosperitetu, političkim i ličnim slobodama, te žive duže. Tako prvi kvartil kojeg čine zemlje sa najvećim ekonomskim slobodama, ima u prosjeku BDP po glavi stanovnika od 36.770 dolara.

Komparcije radi, zadnji kvartil ima BDP po glavi stanovnika od 6.140 dolara. Slično tome, ekonomske slobode smanjuju siromaštvo. Prvi kvartil zemalja ima samo 1,8% populacije u apsolutnom siromaštvu (1.9 dolara dnevno), dok zadnji kvartil, u prosjeku ima 27.2% apsolutno siromašnih. Slični odnosi vrijede za broj mrtvorođene djece, prosječan životni vijek i druge indikatore kvalitete života.